Bạn có thường xuyên cảm thấy như thế này không: Ngồi cả ngày trong văn phòng, không mang vác vật nặng, nhưng tan làm lại mệt đến mức không muốn nói chuyện?
Mở máy tính muốn giải quyết công việc, nhưng suy nghĩ lại như bị kẹt trong bùn không thể vận hành?
Đây không phải là do bạn lười đi, mà là bộ não của bạn đã bị quá tải, thậm chí là bị viêm rồi.
Mệt mỏi não bộ là gì? Tại sao não bộ lại bị viêm?
Người hiện đại quen với việc đa nhiệm giả (Fake Multitasking), vừa trả lời tin nhắn, vừa xem video, vừa nghĩ đến công việc, khiến CPU của não bộ luôn trong trạng thái quá tải bất cứ lúc nào.
Khi não cảm thấy áp lực từ môi trường quá lớn, các thể viêm (inflammasome) trong các tế bào thần kinh sẽ được kích hoạt, dẫn đến tình trạng viêm thần kinh mãn tính.
Điều phiền toái là, tình trạng viêm não rất khác so với viêm ở những nơi khác trên cơ thể.
Viêm não không gây đỏ, sưng, nóng hay đau, các triệu chứng của nó là sương mù não (Brain Fog), tâm trạng cáu kỉnh, trí nhớ kém, và cảm giác mệt mỏi dù ngủ thế nào cũng không bù lại được.
Tình trạng viêm mãn tính mức độ thấp này là nguyên nhân vô hình khiến nhiều người cảm thấy “rõ ràng đã ngủ rất lâu nhưng vẫn mệt”.
| Tín hiệu mệt mỏi não bộ | Cảm giác bạn có thể gặp phải |
|---|---|
| Khả năng phục hồi kém | Trước đây thức khuya hôm sau vẫn gắng gượng được, nay chỉ cần xáo trộn một lần là mất nhiều ngày mới điều chỉnh lại được |
| Sương mù não | Suy nghĩ bị tắc nghẽn, phản ứng chậm chạp, một khi mất tập trung thì rất khó kéo lại |
| Tâm trạng cáu kỉnh | Một việc nhỏ cũng thấy phiền, ồn ào là thấy khó chịu, uống cà phê vào là tim đập nhanh |
| Mệt mỏi dù ngủ đủ | Ngủ lâu đến đâu khi thức dậy vẫn cảm thấy chưa được sạc đầy năng lượng |
Tại sao lướt điện thoại sau khi tan làm lại là “thư giãn giả”?
Nhiều người thích lướt điện thoại, xem phim, chơi game sau khi tan làm để thư giãn.
Nhưng 80% thông tin của con người đến từ thị giác, việc làm này ngược lại lại khiến cho các dây thần kinh vốn đã quá tải tiếp tục bị kích thích.
Bạn nghĩ rằng mình đang thư giãn, nhưng thực chất bộ não của bạn không hề được tan làm.
Làm thế nào để cho não bộ một liệu trình spa thư giãn thực sự?
Nếu lướt điện thoại không phải là thư giãn thực sự, thì làm thế nào để sạc năng lượng cho não bộ?
Bước đầu tiên, cũng là bước nhanh nhất, là để cho đôi mắt được nghỉ ngơi.
Đôi mắt được mệnh danh là “phần não lộ ra bên ngoài”. Cách nhanh nhất để não bộ nghỉ ngơi là nhắm mắt lại và giảm kích thích thị giác.
| Phương pháp | Giải thích |
|---|---|
| Ngăn chặn kích thích thị giác | Nhắm mắt lại từ 3 đến 5 phút, hoặc đắp khăn ấm lên mắt |
| Từ bỏ đa nhiệm giả | Chỉ tập trung làm một việc tại một thời điểm, và viết danh sách việc cần làm ra thay vì nhồi nhét tất cả vào đầu |
| Tập thể dục nhịp điệu đều đặn | Giúp não chuyển đổi chế độ và dọn dẹp các chất thải chuyển hóa tích tụ |
Nhắm mắt từ 3 đến 5 phút hoặc dùng khăn nóng đắp lên mắt có thể giúp hạ nhiệt cho bộ bộ não đang quá nhiệt
Chỉ làm một việc tại một thời điểm để não không chạy không tải
Đa nhiệm giả trông có vẻ hiệu quả, nhưng thực chất chỉ là liên tục chuyển đổi tiêu điểm, khiến con người tiêu hao năng lượng tinh thần nhanh hơn.
Tắt bớt các cửa sổ gây xao nhãng, chỉ làm một việc tại một thời điểm, gánh nặng cho não sẽ giảm đi rất nhiều
Đôi khi, không làm gì cả, để đầu óc trống rỗng và thả lỏng lại là khoảnh khắc quý giá nhất để não bộ sắp xếp lại và tự phục hồi.
Thư giãn thực sự không phải là bỏ bê cuộc sống, mà là để cho não bộ tạm thời ngừng thu nhận và truyền xuất thông tin.
Hãy để bộ não được nghỉ ngơi thực sự tối nay
Bộ não là thiết bị tinh vi nhất trong cơ thể chúng ta, đừng để nó làm việc tăng ca vô tận.
Nó không được thiết kế để hoạt động 24 giờ một ngày, cần phải có sự cân bằng giữa động và tĩnh, nghiêng về bên nào quá nhiều cũng không tốt.
Hãy thử đặt điện thoại xuống, đắp một chiếc khăn ấm lên mắt và thu xếp một khoảng thời gian không nhận bất kỳ thông tin nào và cũng không cần phản hồi.
Hãy để bộ tạo mệt mỏi được nghỉ ngơi thực sự, nó sẽ đền đáp cho bạn tâm trạng ổn định hơn và suy nghĩ nhạy bén hơn.